Editorial

Πρακτικά 2ου Πανελλήνιου Συνεδρίου για την Δια Βίου Μάθηση, την Κοινοτική Ενδυνάμωση και την Επιμόρφωση των Εκπαιδευτικών

«Κρήτη-Χανιά 2016: Ο τόπος Δικτυώνεται η Πόλη Μαθαίνει»

ΤΕΥΧΟΣ 18 ΓΕΝΙΚΑ

Το δεύτερο Πανελλήνιο Συνέδριο (community based) για την Διά Βίου Μάθηση, την Εκπαίδευση Ενηλίκων διαβάστε τη συνέχεια

Jane Thompson: Our questions…her answers! Η αυτo-βιογραφία της

Elpida Varvandaki, SNAE.C

Η στιγμή της παρουσίασης μιας τόσο σπουδαίας εκπροσώπου της ριζοσπαστικής Εκπαίδευσης Ενηλίκων, ακτιβίστριας και καλλιτέχνιδος, στο πλαίσιο της Πρωτοβουλίας για Κοινοτική Δράση που αναλαμβάνει η Μη Κερδοσκοπική Οργάνωσή μας, το ΕΔΕΕΚ, κρύβει  ιδιαίτερη συγκίνηση διαβάστε τη συνέχεια

Εκπαίδευση Ενηλίκων, Κοινωνικό Κεφάλαιο και Τοπική Ανάπτυξη

Πέτρος Γουγουλάκης, Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου της Στοκχόλμης

(Το κείμενο που ακολουθεί αποτέλεσε τη βάση της Κεντρικής Ομιλίας την πρώτη μέρα του Συνεδρίου, Παρασκευή 03 Ιουνίου 2016)

Περίληψη

Ζητούμενο σήμερα είναι να χειραφετηθούν οι παραγωγικές δυνάμεις κάθε περιφέρειας από τη παραλυτική κρατική εξάρτιση ώστε να εξεύρουν τις μορφές εκείνες κοινωνικού διαλόγου και ισότιμης συμμετοχής έτσι ώστε να υπάρξουν προοπτικές ενός βιώσιμου μέλλοντος. Βασικό μοχλό υλοποίησης αυτού του στόχου θα πρέπει να αποτελέσει μια οραματική, δημιουργική, δημοκρατική κι ελεύθερη Δια Βίου Μάθηση: μια  υποδομή Εκπαίδευσης και Μόρφωσης που θα στηρίζεται στην επιστημονική γνώση και στην δοκιμασμένη εμπειρία άλλων κοινωνιών, θα ανταποκρίνεται στις αναπτυξιακές/μορφωτικές ανάγκες του κάθε ατόμου, θα υπηρετεί την κοινωνική πρόοδο και την αξιοπρέπεια και θα σέβεται το περιβάλλον. Απαιτείται η θεμελίωση μιας νέας νοοτροπίας παιδείας που θα συμβάλλει στην δημιουργία κοινωνικού κεφαλαίου ως προϋπόθεση διεξόδου από την πολύπλευρη και πολυεπίπεδη κρίση στην οποία έχει περιέλθει η χώρα.

Εστιάζοντας στο ρόλο της δια βίου μάθησης στην ενδυνάμωση και ανάπτυξη της τοπικής αυτοδιοίκησης χρησιμοποιείται ως  παράδειγμα καλής πρακτικής η σουηδική εκπαίδευση ενηλίκων, τυπική και μη-τυπική, και η ρόλος της στον μετασχηματισμό και ανάπτυξη της κοινωνίας σε όλα τα επίπεδα. Επένδυση στην καινοτομία και στην προσφορά ίσων ευκαιριών στην εκπαίδευση, τη μόρφωση και την επαγγελματική κατάρτιση για όλους παράλληλα με την καλλιέργεια υγιούς επιχειρηματικότητας. Αυτή  θεωρούμε ότι είναι η πιο ρεαλιστική διέξοδος από την κρίση που διέρχεται η ελληνική κοινωνία σήμερα.

 «Η συνεχής ανατροπή της παραγωγής, ο αδιάκοπος κλονισμός όλων των κοινωνικών καταστάσεων, η αιώνια αβεβαιότητα και κίνηση διακρίνουν την αστική εποχή από όλες τις προηγούμενες. Διαλύονται όλες οι στέρεες, σκουριασμένες σχέσεις με την ακολουθία τους από παλιές σεβάσμιες
διαβάστε τη συνέχεια

Οι τέσσερις (4) Raporteurs των στρογγυλών τραπεζιών του 2ου Πανελλήνιου Συνεδρίου Διά Βίου Μάθησης-Εκπαίδευσης Ενηλίκων και Κοινοτικής Ενδυνάμωσης σημειώνουν

Οι τέσσερις (4) Raporteurs των στρογγυλών τραπεζιών του 2ου Πανελλήνιου Συνεδρίου Διά Βίου Μάθησης-Εκπαίδευσης Ενηλίκων και Κοινοτικής Ενδυνάμωσης με τίτλο «Κρήτη-Χανιά, 2016: Ο τόπος Δικτυώνεται …Η Πόλη Μαθαίνει» σημειώνουν τα βασικά σημεία του συμμετοχικού διαλόγου

Ο διάλογος διαβάστε τη συνέχεια

Τοποθετήσεις επιστημόνων-εκπροσώπων φορέων κι οργανώσεων αναφορικά με το ανθρωπογενές και φυσικό περιβάλλον ως αδιαίρετη ολότητα.

Αξιοποίηση του ανθρώπινου και φυσικού πλούτου στην πράξη και συμβολή τους στη συνοχή και στην ανάπτυξη της τοπικής και της ευρύτερης κοινότητας

(Συντονισμός διαλόγου: Χρύσα Τερεζάκη, Συμμετέχουν: Γ. Γούλος- Κοινωνικό Πολύκεντρο ΑΔΕΔΥ, Τ. Γρηγορίου-Green Peace, Α. Κωτσάκη-Πολυτεχνείο διαβάστε τη συνέχεια

Μέθοδοι συμμετοχικού σχεδιασμού και αξιοποίηση της συλλογικής νοημοσύνης στους Οργανισμούς που Μαθαίνουν. Η εκτιμητική προσέγγιση για έναν καλύτερο κόσμο στην Κρήτη

Μάρκος Περράκης Phd & Ανθή Θειοπούλου MSc

Περίληψη

Ο Οργανισμός Μάθησης είναι ένα σύνολο ανθρώπων που διαρκώς αναπτύσσουν τις ικανότητές τους ώστε να δημιουργήσουν το επιθυμητό κοινό μέλλον.  Μέσω της Οργανωσιακής Μάθησης δίνεται η δυνατότητα σε έναν οργανισμό ανεξαρτήτως διαβάστε τη συνέχεια

Το δυναμικό πλαίσιο αναφοράς ενός στρατηγικού σχεδιασμού για τη συνοχή και την ανάπτυξη των τοπικών κοινωνιών στην ευρύτερη περιοχή της πόλης των Χανίων

 Νίκος Εμ. Παϊζης, Μαθηματικός –  Ερευνητής, Επιστημονικός Σύμβουλος ΚΑΝΕΠ/ΓΣΕΕ

Περίληψη

Η συγκεκριμένη εισήγηση αποτελεί το επόμενο βήμα της περσινής μου εισήγησης  στο 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Διά Βίου Μάθησης-Εκπαίδευσης Ενηλίκων-Κοινοτικής Ενδυνάμωσης &  Επιμόρφωσης διαβάστε τη συνέχεια

ΕΔΕΕΚ: «Κρήτη-Χανιά 2009-2016»: Μια Εκπαιδευτική και Πολιτισμική Πρωτοβουλία Κοινοτικής Ανάπτυξης-Eνδυνάμωσης.

Δρ. Χρύσα Τερεζάκη, Εκπαιδευτικός-Οικονομολόγος, Συντονίστρια ΕΔΕΕΚ

Στρατηγική  Συνεργασία (Διασύνδεση) ατόμων, ομάδων και δομών για τον τόπο που «Συμμετέχει, Νοιάζεται, Εμπνέει, Επιχειρεί/Αποπειράται και Μαθαίνει Δια Βίου (The ‘LLLCCP.City Project’)

Περίληψη

Κι όμως…στους στίχους ενός τραγουδιού κρύβονται τα δομικά χαρακτηριστικά μιας Κοινότητας που αποζητά άμεσα  λύσεις στα σύγχρονα κοινωνικά προβλήματα, αλλά και στα όνειρά της  προτάσσοντας ως εναλλακτικό τρόπο έκφρασης κι ανάπτυξή της την κοινωνική/κοινοτική Δράση …

Δως μου ένα σύνορο να περπατώ, (Κοινότητα)

Δως μου ένα όνομα να μην χαθώ, (ταυτότητα)

Δως μου ένα όνειρο να κρατηθώ, (αξίες-στόχοι)

Δως μου ένα όραμα να αντισταθώ, (αγωνιστικότητα)

Δως μου ένα παιδί να εξομολογηθώ, (επικοινωνία)

Δως μου ένα φιλί να πλύνω το κακό, (συντροφικότητα)

Ξύπνησέ με το πρωί μ’ ένα σκοπό, (αυτοπραγμάτωση)

Που να λέει χαλάλι στη ζωή που ζω!   (προσωπικότητα/ατομικότητα) (Χάρις Αλεξίου)

Ο στρατηγικός σχεδιασμός-προγραμματισμός σε επίπεδο σκέψης και δράσης του ΕΔΕΕΚ για την “Πόλη που Μαθαίνει και Δημιουργεί δια βίου” διατυπώνεται ρητά, ήδη, στην καταστατική σκοποθεσία/αποστολή της Μη Κερδοσκοπικής Οργάνωσης:  «Σκοπός του Επιστημονικού Δικτύου είναι η προώθηση της φιλοσοφίας και των αρχών της Εκπαίδευσης Ενηλίκων […] Ταυτόχρονα, επιδιώκει να συμβάλλει στη συνοχή και στην ανάπτυξη της τοπικής κοινωνίας (Δια Βίου Μάθηση, ν.3369/05) μέσα από την προώθηση: της διατομεακής συνεργασίας, της κοινοτικής εκπαίδευσης και της ενίσχυσης-συστηματοποίησης του Εθελοντισμού στην κοινότητα»

Στο παραπάνω πλαίσιο, και κατά την Εναρκτήρια Συνάντηση του ΕΔΕΕΚ στην Κοινότητα των Χανίων, διατυπώνεται το όραμα της Οργάνωσης: «… εάν η ομάδα μας,  καταφέρει να αξιοποιήσει αποτελεσματικά τα ιδρυτικά της μέλη και καταστεί ικανή να επεξεργαστεί τον πλούτο και την ποικιλότητα των εμπειριών τους, […] θα έχει συμβάλλει στη δημιουργία ενεργών Πολιτών, Πολιτισμού όμως και Πολιτικής στην Πόλη που “συνεργάζεται” και “νοιάζεται” και “φροντίζει” και “μαθαίνει” και “δημιουργεί”, αναλαμβάνοντας το μερίδιο της ευθύνης που της αντιστοιχεί …» (ΜΑΙΧ, Τερεζάκη, Χ., Άνοιξη, 2009).

Έκτοτε ο Στρατηγικός Προγραμματισμός του Έργου της Οργάνωσης διέρχεται πολλών φάσεων εξέλιξης και περιλαμβάνει ποικίλα Σχέδια Δράσης με διαφορετικούς, εντούτοις αλληλοσυμπληρούμενους, σκοπούς, που συνάδουν απόλυτα με το πλαίσιο αναφοράς, την κατεύθυνση και την αποστολή της Οργάνωσης. Πρόκειται για μία δυναμική κι ασαφή διαδικασία η οποία διαπνεόμενη από τις βασικές αρχές αξιακών θεωριών που διαπνέουν το πεδίο της ΕΕ επιτρέπει την ανάδυση παράλληλων, επάλληλων και συμπληρωματικών, εκπαιδευτικών/εμπειρικών κύκλων δράσης της Οργάνωσης (Kolb, 1984, Knowles, 1979). Διαδικασία που δύναται πλέον να αποτυπώσει με σαφήνεια τα τρία -μέχρι στιγμής- στάδια εξέλιξης της Οργάνωσης και του τρόπου με τον οποίο ασκεί το οργανωσιακό της έργο (εκπαιδευτικό, προσέλκυσης-ανάπτυξης του ανθρώπινού της δυναμικού):

Α Περίοδος Δράσης-Βραχυπρόθεσμες Παρεμβάσεις: Η πρώτη περίοδος (2009-2011) είναι η «δοκιμαστική φάση» της λειτουργίας της Οργάνωσης. Γίνονται πολλές, μικρής διάρκειας φαινομενικά ασύνδετες, μεταξύ τους, ωριαίες εκπαιδεύσεις.  Κυρίως σεμινάρια πρακτικού και βιωματικού χαρακτήρα επικεντρωμένα στις ενεργητικές, εναλλακτικές και πολύτεχνες δυνατότητες (τεχνικές, μεθόδους) της Εκπαίδευσης Ενηλίκων. Στόχευση η ευαισθητοποίηση των ατόμων σε βασικές έννοιες, αρχές και πρακτικές αναφορικά με το επιστημονικό πεδίο (Aνίχνευση).

Β Περίοδος Δράσης-Μεσοπρόθεσμες Παρεμβάσεις (Reflections-Transformations_1): Στην δεύτερη περίοδο  (2011-2015) ακολουθείται η λογική διεύρυνσης της  βάσης των μελών της Οργάνωσης μέσω της  ενεργητικής συμμετοχής και διαβούλευσης των νέων μελών σε όλα τα επίπεδα δράσης (σχεδιασμός εκπαιδευτικών προγραμμάτων, σχεδιασμός, υλοποίηση-αποτίμηση κοινοτικών σχεδίων δράσης κλπ). Την περίοδο αυτή η επιμορφωτική δράση μετακινείται από την εκπαιδευτική αίθουσα στην κοινότητα, μέσω ημιδομημένων Σχεδίων Εργασίας (Projects) που βαθμιαία εξελίσσονται σε ελεύθερα/Στρατηγικά. Στόχος η ταυτόχρονη ανάπτυξη εκπαιδευτικών περιεχομένων κι ανθρώπινου δυναμικού στο πλαίσιο μιας ανθρωπιστικής και δημοκρατικής διοίκησης προσανατολισμένης ισόρροπα στους ανθρώπους και στο έργο (EΔΕΕΚ ως Aνοικτός Xώρος- SNAEC an Open Space)

Γ Περίοδος Δράσης-Μακροπρόθεσμες Παρεμβάσεις (Reflections Transformations_2): Η τρίτη περίοδος (2015-2016) που διανύει η Οργάνωση ακολουθεί τον στρατηγικό προγραμματισμό, στο πλαίσιο μιας  δυναμικής διαδικασίας στρατηγικής σκέψης και δράσης. Είναι η φάση της έντονης επιστημονικής-καλλιτεχνικής-συμμετοχικής δραστηριότητας στην Κρήτη. Μέσω των δύο Πανελληνίων Συνεδρίων που διοργάνωσε το ΕΔΕΕΚ σ’ αυτό το διάστημα σε αρμονική συνέργεια με πλήθος αυτοδιοικητικών, εκπαιδευτικών και πολιτισμικών φορέων του τόπου («Κρήτη-Χανιά, 2015», 12-14/06/2015, «Κρήτη-Χανιά, 2016», 03-06/06/2016) σηματοδοτείται η περίοδος της ικανότητας-δυνατότητας για αποτύπωση ολοκληρωμένων στρατηγικών σχεδίων αναφορικά με τον τόπο (Πόλη, Νομό, Περιφέρεια). Η φάση αυτή ενέχει υπόρητα τη φάση της “αξιολόγησης”-“ανατροφοδότησης” του μέχρι στιγμής έργου της από τους Πολίτες και του “επανακαθορισμού (επικαιροποίησης)” των στρατηγικών της στόχων  για την Πόλη που «Συμμετέχει, Δημιουργεί, Νοιάζεται, Επιχειρεί/αποπειράται και Μαθαίνει Διά Βίου» (‘LLLCCP.City Project’). Ο λόγος για μία «δια ζώσης», όμως και «εξ αποστάσεως δικτύωση», στο πλαίσιο μιας διευρυμένης δημιουργικής και συνεκτικής μαθησιακής κοινότητας  (Creative & Learning Community-Community of Practice) με βάση το πεδίο της Εκπαίδευσης Ενηλίκων  και την αξιοποίηση της τέχνης της μεθοδολογίας της «Κοινοτικά Κατευθυνόμενης Τοπικής Ανάπτυξης» (CLLD) στην Κοινοτική Εκπαίδευση μέσω του Συμμετοχικού Σχεδιασμού του συνόλου των πολιτών (Modeling Change)

Λέξεις κλειδιά

Κοινοτική ενδυνάμωση-ανάπτυξη, ΜΚΟ-ΕΔΕΕΚ, στρατηγικό σχέδιο, Οργανωσιακή αλλαγή, ανθρώπινο δυναμικό, δικτύωση-διασύνδεση, κοινότητα μάθησης, ‘LLLCCP.City Project’

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Η εργασία υπερβαίνει τα όρια και τις πειθαρχίες που επιβάλλει η διαδικασία άσκησης ως «ειδικών» στο πλαίσιο του παρόντος ακαδημαϊκού προγράμματος. Σε κάθε περίπτωση, όταν δεν τηρούνται τα όρια βρισκόμαστε αντιμέτωποι με την λογική του «χάους» … Από το οποίο, ωστόσο, ίσως κάποτε να γεννηθεί μία ‘άλλη’ τάξη (Foucault, 1974a) …

Στη συνέχεια θα συναντήσουμε τις ακόλουθες ενότητες:

Στην πρώτη ενότητα (1) παρουσιάζονται οι καταστατικές αρχές των αρχών και των αξιών της Οργάνωσης κι επιχειρείται μία προσπάθεια ανάδειξης αυτών ως διαφοροποιητικών στοιχείων της (ταυτότητα). Στην υποενότητα  (1.1) βάσει της ταυτότητας σκιαγραφείται το πέρασμα από την Οργάνωση-ΕΔΕΕΚ στην ‘Πόλη’. Γεγονός, που εστιάζει στoν προσανατολισμό της Οργάνωσης στις κοινωνικές σχέσεις (social relations) αλλά και στα έργα επίδειξης (demonstration projects). Μια εικόνα που, δυνητικά, παραπέμπει και σε ευρωπαϊκά παραδείγματα αγγίζοντας την έννοια της κοινωνικής καινοτομίας (social innovation). Στην δεύτερη (2) ενότητα σκιαγραφείται, λεπτομερώς, η περίοδος ανάπτυξης και δραστηριοποίησης της Οργάνωσης, χωρισμένη σε δύο κύριες υποπεριόδους. Η πρώτη υποπερίοδος, η βασική (2009-2011), αφορά στην προσπάθεια της Οργάνωσης να ανακαλύψει το βηματισμό, το όραμα και την κατεύθυνσή της. Η δραστηριότητα κατά την περίοδο αυτή (2.1) είναι αυτοσχέδια κι αποσπασματική, ενώ σε διοικητικό επίπεδο τα πράγματα μοιάζουν να γίνονται σωστά. Η δεύτερη περίοδος,  (2.2.1) που ακολουθεί, η λεγόμενη  εισαγωγική φάση (2011-2015), περιγράφει την έναρξη των πρωτόλειων μετασχηματιστικών βημάτων της Οργάνωσης. Στην φάση αυτή των πρώιμων σχηματισμών (early formative stages) της Οργάνωσης αρχίζει να αποκτάται μια επίγνωση από τα μέλη της (τακτικά κι έκτακτα) της  αναγκαιότητας του να γίνουν τα σωστά πράγματα. Είναι η περίοδος όπου και λόγω του ευρύτερου κοινωνικο-οικονομικού πλαισίου στην Ελλάδα της κρίσης ευνοούν οι συνθήκες για τη γένεση των πρώτων κυττάρων Κοινοτικής Εκπαίδευσης-Ενδυνάμωσης (community empowerment) μέσω της κοινωνικής καινοτομίας. Η φάση της εξέλιξης της Οργάνωσης (progressive period) (2.2.2), στο πλαίσιο της δεύτερης περιόδου που σήμερα διανύεται (Ιανουάριος 2015-Ιούνιος 2016) , αφορά στην περαιτέρω συνειδητοποίηση των μελών της για αυτοπειθαρχία (self-discipline), όμως και αξιοποίηση της επιστημονικής έρευνας και γνώσης (research competences, new disciplines, ΙCPs). Με όχημα το όραμα για την καταγραφή-δημιουργία-υλοποίηση ενός Κοινοτικού Προγράμματος (‘LLLCPC’ Strategic Project) για την «Πόλη που Νοιάζεται, Συμμετέχει, Δημιουργεί και Μαθαίνει Διά Βίου» το Συντονιστικό Συμβούλιο (ΣΣ) και το σύνολο των ενεργών μελών της Οργάνωσης θέτουν σε εφαρμογή  Σχέδιο Δράσης-Παρέμβασης [1]  στην Kοινότητα. Στο πλαίσιο της παρέμβασης αυτής, παράλληλα περιόδου διερεύνησης αναγκών, δυνατοτήτων και προοπτικών, της Oργάνωσης, το ανθρώπινο δυναμικό ασκείται σε περαιτέρω δεξιότητες (απολύτως απαραίτητες για την υλοποίηση του ‘LLLCPC’). Η συνειδητοποίηση των ατόμων στην παρούσα φάση της Οργάνωσης και η πίστη για την αναγκαιότητα του να γίνονται στο εξής «τα σωστά πράγματα», αφορά στην προστιθέμενη αξία [2] του έργου της σε οραματικό επίπεδο για το μέλλον (vision for the future) και προοιωνίζει τη φάση της μετεξέλιξή της (φάση τoυ μετασχηματισμού-transformation period) σε έναν δυναμικά αναπτυσσόμενο μαθησιακό οργανισμό (developing learning organization) στην κατεύθυνση της αποτελεσματικότερης λειτουργίας τόσο του «Σχεσιακού» (social), όσο και του «Πληροφοριακού» της (informational) Έργου.

1.              Η ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ  

Το Όραμα και η Αποστολή της Κοινωνικής Οργάνωσης «ΕΔΕΕΚ» διαφαίνεται στην ιδρυτική της διακήρυξη ως πρωτοβουλία των εκπαιδευτών ενηλίκων-εκπαιδευτικών του τόπου (bottom up) για την προώθηση της φιλοσοφίας και των αρχών της Εκπαίδευσης Ενηλίκων (ανθρωπιστική/ενεργητική εκπαίδευση-εναλλακτική παιδαγωγική) σε εκπαιδευτές ενηλίκων κι εκπαιδευτικούς με ανάλογες ιδεολογικές και επιστημολογικές ανησυχίες.  Ταυτόχρονα, επιδιώκει να συμβάλλει στη συνοχή και στην ανάπτυξη της τοπικής κοινωνίας (Δια Βίου Μάθηση, ν.3369/05) μέσω της Διατομεακής συνεργασίας, της Κοινοτικής Εκπαίδευσης και  της Eνίσχυσης – συστηματοποίησης του Εθελοντισμού στην κοινότητα».

Από το κείμενο διακήρυξης των βασικών αρχών κι αξιών του Συντονιστικού της Συμβουλίου (http://www.cretaadulteduc.gr/cms/?q=node/4) δίνεται έμφαση σε ποιοτικές παραμέτρους όπως: «ανθρωπισμός», «αξίες», «Σχέση», αυτομόρφωση», «προσωπική ανάπτυξη»,  «δημιουργικότητα», «κουλτούρα» [3], «τέχνη» [4] και πολιτισμός/ πολιτισμικός γραμματισμός [5].

Στη συνέχεια διακρίνεται η εστίαση της Οργάνωσης στην ανάδειξη του κοινωνικού-κοινοτικού της χαρακτήρα. Γεγονός που αποτελεί παράλληλα το σαφές διακριτικό [6] στοιχείο της  σε σχέση με αντίστοιχες Οργανώσεις στη χώρα. Αυτό καταδεικνύεται στο καταστατικό της κείμενο και στην ιδρυτική διακήρυξη του Συντονιστικού της Συμβουλίου (άρθρ. 2 και http://www.cretaadulteduc.gr/cms/?q=node/4 ):

«…εάν η ομάδα μας-“ΕΣΤΙΑ-ΔΡΑΣΗΣ”, πρώτη, καταφέρει να αξιοποιήσει αποτελεσματικά τα ιδρυτικά της μέλη και καταστεί ικανή να επεξεργαστεί τον πλούτο και την ποικιλότητα των εμπειριών τους, παράλληλα με την ανάπτυξή της, ως “Ομάδα-Εστία”, θα έχει καταφέρει ένα δυναμικό χτύπημα στην κοινωνική απάθεια. …»

Εξάλλου όπως  τονίζει ο Μακρυδημήτρης η διαφορά παράγει ταυτότητα:

«Υφίσταται επομένως ένα σύστημα με έναν πλήρη κι αυτόνομο τρόπο ακριβώς από τη στιγμή εκείνη που θα διακριθεί και θα διαφοροποιηθεί λειτουργικά ή και οργανικά από κάποιο άλλο…γιατί είναι η διαφορά που παράγει ταυτότητα όσο και η ταυτότητα διαφορά» (2013, 286)

Καταστατικά (άρθ. 2.9) τονίζεται η αναγκαιότητα «ανοίγματος-διεύρυνσης» της  εκπαίδευσης του Δικτύου -παράλληλα με την επίσημη λειτουργία των κρατικών δομών [7] –  στην κατεύθυνση της εθελοντικής δράσης των τακτικών μελών/στελεχών [8] του ως πολιτισμικών εμψυχωτών πλάι “σε” και «μαζί με»  μέλη/επιμορφούμενους από ευάλωτες πληθυσμιακές ομάδες [9] (Freire, 1977a,  Μartin, 1999). Πέρα από την πρόδηλη αναγκαιότητα μετασχηματισμού των  στελεχών της από «εκπαιδευτές» σε «φορείς της αλλαγής»-«εμψυχωτές» (Κόκκος, 2003, 195-223, MacBeath, 2007, 11-15) η Οργάνωση προσβλέπει σε οργανωσιακή ‘αλλαγή’ σε επίπεδο ‘οργανωσιακής κουλτούρας’ και μετασχηματισμού του τυπικού «μη κερδοσκοπικού Σωματείου» σε «Κοινότητα Μάθησης-Πρακτικής» (Learning Community/Community of Practice) τακτικών κι έκτακτων μελών που δρουν μέσω της συμμετοχικής ηγεσίας και βάσει των εσωτερικών τους κινήτρων για συμμετοχή και προσφορά (Τερεζάκη, κ.ά, 2011).

Στο παραπάνω πλαίσιο, η σκοποθεσία της Οργάνωσης ενώ φαινομενικά εστιάζει στη σπουδαιότητα της κριτικής συνειδητοποίησης των μελών της ως προς τη δυνατότητα απόκτησης των ιδίων επιπλέον γνώσεων-στάσεων-δεξιοτήτων αναφορικά με το επιστημονικό πεδίο της Εκπαίδευσης Ενηλίκων [10], εντούτοις δείχνει εγκαίρως να διατυπώνει μια μακροπρόθεσμη στρατηγική, και παράλληλα την δυνατότητα αναπλαισίωσης της αποστολής, ως προς τον επικείμενο ρόλο της στην τοπική κοινότητα (πλαίσιο). Κάνει λόγο για προώθηση της  «διατομεακής συνεργασίας», της «κοινοτικής εκπαίδευσης» και της «ενίσχυσης του εθελοντισμού στην κοινότητα», έχοντας στην πραγματικότητα ασυνείδητα προνοήσει  την αναγκαιότητα προσαρμοστικότητας -πέρα από την οικονομική επιβίωσή της μέσω συνδρομής των μελών- ώστε να ανταποκρίνεται στις νέες ανάγκες [11] των καιρών.   Τα στοιχεία της «ενόρασης», «διαίσθησης», «αξιοποίησης του τυχαίου», αλλά και η εμπρόθετη δράση για την αξιοποίηση της «ασυνείδητης γνώσης» και της όχι απαραίτητα  «ορθολογικής επιλογής» [12] κατά τη λήψη των αποφάσεων (Miller, 2006, 226, Bateman & Snell, 2011, 88) του Συντονιστικού Συμβουλίου και των Μελών, δείχνουν να εδραιώνουν τη μεταξύ τους πίστη και πεποίθηση (κουλτούρα) ότι μέσω της κοινοτικής εκπαίδευσης κι ενδυνάμωσης (οργανωσιακή κατεύθυνση) το έργο της Οργάνωσης δεν θα περιοριστεί στη διάδοση των αρχών και των πρακτικών της Εκπαίδευσης Ενηλίκων, ως διακριτό επιστημονικό πεδίο (Κόκκος, 2004) σε ένα συγκεκριμένο κοινό [13]. Αξιοποιώντας η Οργάνωση τις συμμετοχικές κι ενεργητικές τεχνικές της Εκπαίδευσης Ενηλίκων επιχειρεί την εδραίωση της Σχέσης εμπιστοσύνης με τους ανθρώπους (επιμορφούμενους ή επιμορφωτές στο πλαίσιο ανταλλαγής της πολύτιμης εμπειρίας όλων [14] τους ως πολιτών), ώστε σταδιακά να αναδειχθεί ως κοινή ανάγκη και κριτική συνειδητοποίηση η αναζήτηση και κατανόηση της θεωρίας της κοινωνικής αλλαγής [15] στο εκπαιδευτικό και στο κοινοτικό πλαίσιο (Freire, 1977a, Warren, 1965, 1977). Κι όλα αυτά σε μία εποχή που στην εν λόγω αλλαγή συνηγορούν οι πολιτικο-κοινωνικές και οι σύγχρονες τεχνολογικές συνθήκες.

1.1 Η Οργάνωση και η Πόλη

Όσο η πολιτική αστάθεια επηρεάζει την ομαλή λειτουργία των τυπικών δομών, τόσο το ανεπίσημο Δίκτυο (ΕΔΕΕΚ) διατηρεί το χώρο έκφρασης των μελών-εθελοντών του. Όσο λόγω των δύσκολων κοινωνικών συνθηκών οι άνθρωποι αναγκάζονται να αλλάζουν τρόπους συμπεριφοράς, ωράρια λειτουργίας κλπ τόσο αναγκαίο κρίνουν πάντα κάποιοι το γεγονός να μάθουν να διαχειριστούν το άγχος τους γι’ αυτήν την αλλαγή.   Τέλος όσο η ηλεκτρονική επικοινωνία εξαπλώνεται και γενικώς οι ΤΠΕ εισέρχονται στην οργανωσιακή διαδικασία, πέρα από τις τεχνικές δυσκολίες εκμάθησης αρχικά στην πραγματικότητα μόνο δυνατότητα βελτίωσης της διακίνησης του μηνύματος αποτελούν για την Οργάνωση. Οι άνθρωποι στο Δίκτυο επικοινωνούν, σχεδιάζουν συνομιλούν, επιμερίζουν το έργο, το ελέγχουν (Σταθόπουλος, 2012). Βεβαίως ανασταλτικός παράγοντας ο χρόνος που σπανίζει. Όμως τα μέλη -που δεν υποχρεώνονται ούτε να συμμετέχουν οικονομικά, ούτε να είναι πάντα τα ίδια ενεργά-μόνο όταν ένα συγκεκριμένο σχέδιο δράσης τα ενδιαφέρει, τον διαθέτουν. Ύψιστη γι αυτά ανταμοιβή το «ανήκειν», η εκμάθηση-«επαναπληροφόρηση», το ενδιαφέρον αντικείμενο, η ανταλλαγή καλής πρακτικής, η πρωτοβουλία, η ενθάρρυνση και η καινοτόμα ενέργεια, η στιγμή της γέννησης της  Ιδέας για κοινοτικό πρόγραμμα-σχέδιο δράσης (Maslow 1970, Kinsman [16], 2016, Warren, 1965). Αυτό που θα ενεργοποιήσει νέα μέλη-πολίτες-διαμεσολαβητές της αλλαγής (agents of change) ( στο κοινό όραμα για την γειτονιά και την πόλη,  πέρα από το ατομικό εργασιακό πλαίσιο ή τα χρήματα για την καθημερινή επιβίωση (κοινωνική καινοτομία [17] /social innovation)

http://www.tandfonline.com/doi/pdf/10.1207/S15326934CRJ1402_11,  http://www.tandfonline.com/doi/pdf/10.1080/01580370601146296

Επίσης πρόκειται για την «Πόλη που Μαθαίνει δια Βίου», όχι ως επιτομή της καπιταλιστικής επιταγής, αλλά ως κοινωνική διαδικασία (social process) της δυνατότητας συμμετοχής (participation), διασύνδεσης (connection) και διαπραγμάτευσης (negotiation), ως ικανότητας (competence) των πολιτών κι ως αποτελεσματικότητας των δομών (Senge, 1990, Argyris, 1992). Υπεύθυνων πολιτών και δομών που γνωρίζουν τι αποτελεί «πρόβλημα», πώς να το αλλάξουν (knowledge management) ή πώς να αναδείξουν «νέο όραμα» (envisioning-appreciative inquiry) για την Πόλη και την Περιφέρειά τους ως Μανθάνοντα Οργανισμό  [Edwards 1994, McElroy, 2000, Serrat, (05/2009), Plumb,  Levemman, Mc Cray,  (20/02/2007) [18].

Μέσω της εισαγωγής του «ανεπίσημου» στο «επίσημο» [19], πραγματώνεται ένα ψυχολογικό, κοινωνικό, εμπειρικό και ερευνητικό ζητούμενο για την Εκπαίδευση Ενηλίκων, όπως οι πρωτεργάτες στοχαστές της το εμπνεύστηκαν (Freire, 1997a, Shor, 1999, κλπ). Το ιδεώδες της λειτουργίας, επί της ουσίας, της κοινωνίας των «συνειδητοποιημένων επιμορφούμενων», ως «συνειδητοποιημένων  πολιτών»  (Τερεζάκη, 2012, Δικαίος,  2010, 495-519, Γιαννής, 2001).

Τα παραπάνω αφορούν διαστάσεις κοινωνικής πολιτικής [20], ενώ άπτονται του ρόλου του «τυπικού  πολίτη» και ταυτόχρονα του «ενεργού πολίτη» (ανεξαρτήτως φύλου, ηλικίας, εθνικότητας κλπ) ως εν δυνάμει «δια βίου μανθάνοντα». Επίσης αφορούν στην «επίσημη πολιτική» με την οποία συναρτώνται η άτυπη ενήλικη εκπαίδευση, αλλά και η κοινοτική εργασία/εκπαίδευση, παρέμβαση και δράση των μη τυπικών εκπαιδευτικών δομών και κοινωνικών υπηρεσιών (ΜΚΟ) στη ειδικά σήμερα τον καιρό της κρίσης στη χώρα (Clarkle, Huliaras, Sotiropoulos,  2015).

Η Οργάνωση δίνει έμφαση στη συνειδητοποίηση των μελών της για συμμετοχή, τόσο υπό την έννοια του καθημερινού βιώματος, αναφορικά με το τι εκπροσωπεί η όποια «επίσημη εκπαιδευτική/κοινωνική πολιτική» στην καθημερινή ζωή, όσο και υπό την αριστοτελική έννοια της αναγκαιότητας καθημερινής συμμετοχής του πολίτη στην πόλη του (day to day democracy) (Γιαννής 2001).

Αναδεικνύεται έτσι, ενώ, ταυτόχρονα καθίσταται σε όρους Δια Βίου Μάθησης, σαφής, η στρατηγική πρόταση της Οργάνωσης για την αναγκαιότητα  συνεχούς μάθησης της Πόλης ως Οργανισμού που,  αφενός, μεν, εξελίσσεται διαγεννεακά και πρέπει να μπορεί να διαβιβάζει στους πολίτες της τη διαγεννεακή γνώση (generation replacement), αφετέρου, δε, καλείται να εκπαιδεύσει τους πολίτες της στην δημιουργία της νέας γνώσης (knowledge creation) [21] (Leung, 2009, v.39, p.693-709) .  Τέλος, δεν διστάζει να αποτιμά [22] το έργο και τις παραλήψεις της. Αυτό επιτυγχάνεται με μια στρατηγική πόλης που δίνει έμφαση στην καλλιέργεια δεξιοτήτων (skills) και στην ανάπτυξη των πολιτών της, ενεργοποιώντας κι αναβαθμίζοντας αρχικά τις δομικές της δυνατότητες κι αξιοποιώντας τις άτυπες δυνατότητές της ταυτόχρονα, τον τρίτο τομέα, επεκτείνοντας και διαμοιράζοντας τη γνώση στρατηγικής στους πολίτες της. Οι ενεργοί πολίτες εκπαιδεύονται στο να χαράζουν στρατηγική σε επιμέρους στρατηγικά-συμμετοχικά σχέδια παρουσίασης του έργου τους (demonstration projects) βάσει των αναγκών τους, η κοινότητα ενδυναμώνεται ουσιαστικά [23] (Thompson, 2002), ενώ η ίδια η διαδικασία μάθησης προσαρμογής κι αναπροσαρμογής στο πέρασμα και στις ανάγκες των καιρών στην Πόλη καθίσταται ως η αιχμή των κοινωνικών σχέσεων (social relation) και της «κοινωνικής καινοτομίας» [24] (Bharadwaj, Mohamed, Falcone,  2003).

Μέρος του οράματος του ΕΔΕΕΚ για την Πόλη που «Μαθαίνει-Νοιάζεται-Φροντίζει-Δημιουργεί-Συμμετέχει» σε απόσπασμα της ιδρυτικής διακήρυξής [25] του, παραπέμπει σε παγκόσμια κι ευρωπαϊκά δίκτυα, οργανώσεις και  projects [26] αναφορικά με τις “Life Long Learning Cities”και τις “Caring Cities”, “Capitals Cities of Culture”, καθιστώντας το όραμα αυτό ολοένα και πιο επίκαιρο για συμμετοχή μιας Πόλης με επιπρόσθετο πολιτιστικό και τουριστικό ενδιαφέρον, όπως τα Χανιά, στον σύγχρονο ευρωπαϊκό και παγκόσμιο χάρτη αναφορικά με τη συνοχή και την ανάπτυξή [27] της:

«…ενώ (η Οργάνωσή μας) θα έχει συμβάλλει στην Πόλη που “συνεργάζεται” και “νοιάζεται” και “φροντίζει” και “μαθαίνει” και “δημιουργεί”, αναλαμβάνοντας το μερίδιο της ευθύνης που της αντιστοιχεί …»

2  Η  ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ  

Προηγήθηκε η παρουσίαση της φιλοσοφίας και των στόχων της Οργάνωσης/οργανισμού, κυρίως όμως υπό το πρίσμα της θεωρητικής οπτικής ή της «Στρατηγικής ως πρόθεσης». Στην ενότητα αυτή ακολουθεί η  παρουσίαση της «Αναδυόμενης Στρατηγικής», μετά από  την εφαρμογή στην πράξη ποικίλων αποφάσεων των συντονιστικών συμβουλίων και ομάδων δράσης της, κυρίως όμως μετά την εφαρμογή στην πράξη επί οκταετίας (2009-2014) ποικίλων εκπαιδευτικών σχεδίων δράσης-παρέμβασης στην τοπική κοινότητα.

2.1 Πρώτη Περίοδος (2009-2015)

Η πρώτη περίοδος που διαρκεί από τις αρχές του 2009 έως και τις αρχές του 2011 μπορεί να χαρακτηριστεί ως η «δοκιμαστική φάση-αναγνωριστική » της λειτουργίας της οργάνωσης. Στη φάση αυτή γίνονται πολλά, μικρής διάρκειας, ασύνδετα φαινομενικά μεταξύ τους εκπαιδευτικά σεμινάρια, κυρίως, πρακτικού ή βιωματικού χαρακτήρα, επικεντρωμένα στο διακριτό «προϊόν» της Οργάνωσης: τις ενεργητικές κι εναλλακτικές τεχνικές της Εκπαίδευσης Ενηλίκων και τις πολύτεχνες βιωματικές διδασκαλίες του Εθνικού Πολιτισμικού Προγράμματος «ΜΕΛΙΝΑ-Εκπαίδευση και Πολιτισμός»[28] απευθυνόμενα σε στελέχη που επιθυμούν να βελτιώσουν τις μεθοδολογικές τους κυρίως δεξιότητες.

Στη φάση αυτή το Συντονιστικό Συμβούλιο (ΣΣ) λειτουργεί βάσει του ανθρωπιστικού και, μάλλον, του χαλαρού στυλ (Everard & Morris [29], 1999, Σταθόπουλος, 2012, 422), επιμερίζοντας τυπικά τις δραστηριότητες-ευθύνες μεταξύ των μελών του, επικοινωνώντας διακριτικά με τα ιδρυτικά μέλη και με τα εν δυνάμει μέλη που αντλούνται από τη δεξαμενή της επιμορφωτικής διαδικασίας (σεμινάρια, εκπαιδεύσεις, επιστημονικές ημερίδες στην κοινότητα). Διεκπεραιώνει  προβλεπόμενες διαδικασίες. Επιχειρεί διστακτικά το άνοιγμα του φορέα προς την τοπική κοινότητα, μέσω μικρών συμπράξεων (Α/θμια και Β/θμιας Εκπ/ση, Δήμος, Φυλακές, Σύλλογοι Πολιτιστικοί, ΚΑΠΗ, Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας-ΣΔΕ κλπ). Στόχος του η γνωστοποίηση της Οργάνωσης στην κοινότητα και το χτίσιμο της φήμης αναφορικά με τις υπηρεσίες της (brandname). Σύντομα η λειτουργία αποκτά μία κανονικότητα-«ρουτίνα». Μικρές ιδέες που υποβάλλονται στην Οργάνωση για επιμορφωτική κυρίως δράση υλοποιούνται μεταξύ των άμεσα ενδιαφερόμενων (συνέργειες δύο ή τριών ατόμων ή και μεμονωμένα πρόσωπα) χωρίς ιδιαίτερη επίβλεψη από το (ΣΣ) και περαιτέρω σχεδιασμό στην κατεύθυνση της χάραξης μίας ενιαίας στρατηγικής (διοίκηση, λήψη κατευθυντικών αποφάσεων,  δημιουργία «νέου προϊόντος». Τα τακτικά μέλη σύντομα χάνουν το ενδιαφέρον τους. Το ίδιο συμβαίνει και στο (ΣΣ). Μεταξύ των μελών του (ΣΣ) γίνεται αντιληπτό ότι δεν υπάρχει κοινός προσανατολισμός και κατεύθυνση κι, επιπροσθέτως, ότι το όραμα της Οργάνωσης δεν γίνεται αντιληπτό με τον ίδιο τρόπο. Δύο εκ των τριών μελών του (ΣΣ) είναι πιστοποιημένοι εκπαιδευτές ενηλίκων με ενισχυμένα τυπικά προσόντα (όμως δίχως μόνιμη εργασία), ενώ τρία μέλη του (ΣΣ) μεταξύ των οποίων και η Πρόεδρος-Συντονίστρια προέρχονται από το χώρο της δημόσιας Α/θμιας Εκπ/σης, με μεταπτυχιακή εξειδίκευση στην Εκπαίδευση Ενηλίκων και με μόνιμη εργασία. Οι μεν πρώτοι επικεντρώνουν στην προσωπική ανάγκη για εξειδικευμένη μάθηση επιμέρους τεχνικών του επιστημονικού πεδίου, προτείνοντας συχνά την πρόσκληση και συνέργεια ομόλογου φορέα από την πρωτεύουσα, οι δε δεύτεροι δίνουν έμφαση στην διεύρυνση της δυνατότητας μάθησης και κατανόησης «μέσω της πράξης» του Δικτύου ως «μαθησιακού οργανισμού» (Leung, 2009, 39, 693-709). Οι πρώτοι αποσκοπούν, ενδεχομένως, στον προσωπικό τους μετασχηματισμό σε άρτια καταρτισμένους επαγγελματίες, οι δε δεύτεροι στην άσκηση γνώσης-κατανόησης μίας πιο «ολοκληρωμένης διαδικασίας», ενός «συστήματος ενεργειών» που οι ίδιοι ως μέλη αλλά και η επιμέρους εργασία τους,  ανά τομείς (μέρος) αλληλεπιδρούν μεταξύ τους και συνθέτουν το «όλον» του οργανισμού, που με τη σειρά  του συν-κινείται σε ένα ακόμη πιο διευρυμένο σύστημα αλληλοεπιδρώντων εξωτερικών συστημάτων.

Μεταξύ των μελών του (ΣΣ) υπήρξε προβληματισμός για το πόσο σωστά ή λάθος κάνει η Οργάνωση να μην κοστολογεί με ένα ελάχιστο αντίτιμο τις εκπαιδεύσεις της [30]. Οι απόψεις διίσταντο. Η μία άποψη επιχειρηματολογεί υπέρ του σκεπτικού της «ελάχιστης αποζημίωσης» ως minimum κόστους  μιας υπηρεσίας, όπως σε κάθε παροχή υπηρεσίας είθισται, ή αντιτιθέμενη άποψη αντιπαραβάλει τον εθελοντισμό ως το μόνο μέσο για τη βιωσιμότητα της Οργάνωσης και την διατήρησή του οράματός [31] της μέσω της διεύρυνσης της βάσης των «μετόχων-μελών» και μιας «συμμετοχικής διοικητικής διαδικασίας». Εδώ τα μέλη προτρέπονται να εμπλακούν, όχι μόνο στα εκπαιδευτικά προγράμματα των τακτικών μελών της Οργάνωσης, ως επιμορφούμενοι, αλλά και ως ισότιμοι συμμετέχοντες-«ενδυναμωμένα μέλη» που μπορούν να διατυπώνουν την άποψή τους για το μέλλον και τα σχέδια της τοπικής Οργάνωσής [32] τους.  Μέσω της λογικής της Δικτύωσης και της ουσιαστικής Συμμετοχής  η Οργάνωση θεμελιώνει  τη «βιωσιμότητά» της, διευρύνοντας κι αναπτύσσοντας ανθρώπινο δυναμικό, επιφέροντας, εν τέλει, την ‘αλλαγή’ στον τοπικό κοινωνικό ιστό και στις δομές του. Μια αλλαγή η οποία αποτυπώνεται στην καθημερινή συνύπαρξη κι εργασιακή πραγματικότητα, των «ενδυναμωμένων μελών-διαμεσολαβητών» της Οργάνωσης, των ουσιαστικά μυημένων [33] στη φιλοσοφία και στις αρχές της Εκπαίδευσης Ενηλίκων.

Ερωτήματα του τύπου «πόσο αποτελεσματικότητα» και «πόσο σχέσεις» απασχόλησαν τη διοίκηση του Δικτύου σε όλες τις φάσεις του έργου της. Σε κάθε περίπτωση επιχειρήθηκε η τήρηση μιας ισορροπίας, ενώ σημειολογικά ήδη από τόσο νωρίς εντοπίζονται τα πρώτα ψήγματα προβληματικής κι αναγκαιότητας για την διαχείριση της γνώσης στην Οργάνωση (‘knowledge management’) (Leung, 2009, 39, 693-709).

2.2 Δεύτερη Περίοδος

2.2.1 Μετασχηματισμοί τύπου Α:  REFLECTIONS

EΔΕΕΚ as ΑΝ ΟPEN SPACE/COMMUNITY

Στη φάση αυτή το πενταμελές (ΣΣ) της Οργάνωσης μοιάζει να έχει βρει το βηματισμό του. Εξάλλου ο μικρός του αριθμός συντείνει πολύ σε αυτό. Τα μέλη του αναγνωρίζουν τις ικανότητες-δεξιότητες ο ένας του άλλου, και δείχνουν να έχουν εμπιστοσύνη στο πρόσωπο με τον  συντονιστικό ρόλο. Ενδεχομένως του αναγνωρίζεται η ειδική και η αναφορική μορφή εξουσίας (Αθανασούλα-Ρέππα, 2008, 210).  Το συμβούλιο αποδέχεται ομόφωνα την πρόταση της προηγούμενης περιόδου αναφορικά με την υιοθέτηση της ‘αλλαγής’-(διεύρυνσης βάσης των μετόχων σε απλούς πολίτες, επί της ουσίας κατάργηση του καταστατικού  διαχωρισμού τακτικών κι έκτακτων μελών) μέσω της συνέργειας των πολιτών. Εξάλλου τα προβλήματα είναι τόσο πολλά και πολύπλοκα που με μονομέρειες δεν είναι εύκολο να βρεθεί μια ολοκληρωμένη λύση για την ΕΕ στον τόπο. Για το λόγο αυτό, ήδη από το 2015 και μέχρι σήμερα, άρχισε μία συνεχής και δια ζώσης διαβούλευση με τους πολίτες, υπό μορφή επιστημονικής δράσης της Οργάνωσης [34] (1ου στρατηγικού σταθμού της Οργάνωσης)] και ως δυνατότητα διαλόγου μεταξύ των «μετόχων» της Οργάνωσης (εκπαιδευτών ενηλίκων, εκπαιδευτικών, πολιτισμικών, αυτοδιοικητικών και απλών πολιτών),  που με τον ένα ή τον άλλο τρόπο και πέρα από τη δομική κρατική πρόβλεψη, τους αφορά η «Δια Βίου Μάθηση» στον τόπο (http://www.cretaadulteduc.gr/cms/?q=node/126)

Καθοριστικός προς την κατεύθυνση αυτή είναι ο ρόλος του (ΣΣ), η ενότητα που αποπνέουν τα μέλη του και η στάση κάποιων μελών και της Συντονίστριας του Συμβουλίου, που λόγω της ενεργητικής τους συμμετοχής στη βάση της εκπαιδευτικής διαδικασίας «με» τα απλά μέλη να φαίνεται να μπορούν να συμβάλλουν με το προσωπικό τους παράδειγμα τήρησης των υποχρεώσεων που αναλαμβάνουν στις ομάδες εργασίας για την ανάδειξη της σπουδαιότητας του δημοκρατικού στυλ διοίκησης και της Διοίκησης βάσει σκοπών και στόχων της Οργάνωσης (Blake &Mouton, 1964, Everard & Morris, 1999, Μακρυδημήτρης, 2013, 325-370). Όμως και το άνοιγμα προς άλλους φορείς με συναφή δράση (εκπαιδευτική, πολιτισμική, κοινωνική) για τη συνδιοργάνωση των προγραμμάτων αποτελεί γεγονός που επιτρέπει: τη γνωριμία στελεχών του επιστημονικού φορέα με στελέχη των Δήμων και των λοιπών υπηρεσιών ή συνεργαζόμενων Φορέων-Οργανώσεων, την  απόκτηση δεξιοτήτων συνεργασίας, την ικανότητα θέασης της άλλης οπτικής, το χρόνο ωρίμανσης μίας ιδέας για πιθανή μελλοντική συνεργασία (συνένωση δράσεων) και την σταδιακή άσκηση στην κοινή χάραξη  στρατηγικής [35] για την συνοχή και την ανάπτυξη του τόπου.

Ειδικότερα, μετά τις δεύτερες αρχαιρεσίες και την ανάδειξη νέου (ΣΣ) της Οργάνωσης επικράτησε η λογική διεύρυνσης της  βάσης των «μετόχων» της μέσω της ενεργητικής συμμετοχής (participative leadership) και της διαβούλευσης των νέων μελών-στελεχών, αρχικά σε σχέση με  εκπαιδευτικά προγράμματα κι εν συνεχεία αναφορικά με  κοινοτικά σχέδια δράσης-προγράμματα που τέθηκαν σε εφαρμογή [36]. Η διαφορά των εκπαιδευτικών αυτών δράσεων από εκείνες της προηγούμενης περιόδου είναι ότι αφορούν σε μακροχρόνια ημιδομημένα projects [37] που βαθμιαία εξελίσσονται σε ελεύθερα/στρατηγικά (Τερεζάκη, 2012). Στόχος τους, παράλληλα με όποιο θεματικό περιεχόμενο, είναι η ταυτόχρονη ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού στο πλαίσιο μιας ανθρωπιστικής και δημοκρατικής διοίκησης προσανατολισμένης, τόσο στους ανθρώπους, όμως και στο έργο (Χατζηπαναγιώτου, 2010, Αθανασούλα – Ρέππα, 2008, Σταθόπουλος, 2012, 422).

Ενδεικτικό είναι το απόσπασμα καλωσορίσματος στην ιστοσελίδα του προγράμματος «Μια Λέσχη ανάγνωσης στη Γειτονιά» και το Δελτίο Τύπου-Πρόσκληση για συμμετοχή στο κοινοτικό σχέδιο δράσης «BPT” με σκοπό τη δημιουργία θεατρικής παράστασης ατόμων που στη συνέχεια θα λειτουργήσουν ως “key persons” για την συμμετοχή ατόμων από ΕΚΟ στο σχέδιο δράσης http://www.cretaadulteduc.gr/cms/?q=node/130

Μια λέσχη επικοινωνίας κι έκφρασης συμπολιτών των Χανίων (γονιών των μαθητών των 13ου, 15ου, 19ου Δ.Σχ Χανίων υπό την εμψύχωση του ΕΔΕΕΚ) ως αντιπρόταση στη σκληρή καθημερινότητα. Γιατί όλοι μας είμαστε υπεύθυνοι για την επιθυμητή αλλαγή  στην τοπική κοινότητα! http://filanagnostes.weebly.com/blog

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ - ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ
ΦΕΡΝΟΝΤΑΣ ΑΝΘΡΩΠΟΥΣ ΚΟΝΤΑ (COMMUNITY EDUCATION: Bringing people together…)

Το ΕΔΕΕΚ και η Διεύθυνση Α/θμιας Εκπ/σης Ν. Χανίων σε συνεργασία με το Κέντρο Δια Βίου Μάθησης του Δήμου Χανίων, τον Δήμο Χανίων, το ΔΗΠΕΘΕΚ και την ΚΕΠΠΕΔΗΧ-ΚΑΜ χτίζουν γέφυρες επικοινωνίας και συνεργασίας
διαβάστε τη συνέχεια

Δια βίου μάθηση και κοινωνική ανάπτυξη στην αυτοδιοίκηση

(Βιωματικός Στόχος για Αιρετούς, Τεχνοκράτες, Διοικητικά Στελέχη, Πολίτες)

Δρ. Μιχάλης Χρηστάκης

Ειδικός Επιστήμονας Εθνικού Κέντρου Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης (ΕΚΔΔΑ)

Πρόεδρος Πανελλήνιας Ένωσης Γενικών Γραμματέων Τοπικής Αυτοδιοίκησης “Κλεισθένης”

Η διαβάστε τη συνέχεια

Συμμετοχικές διαδικασίες στον σχεδιασμό και στην υλοποίηση τοπικών προγραμμάτων

Νίκος Χρυσόγελος, Πρόεδρος του κοινωνικού συνεταιρισμού ‘ΑΝΕΜΟΣ ΑΝΑΝΕΩΣΗΣ’

Περίληψη

Μια σειρά αξιολογήσεων για λογαριασμό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Ευρωκοινοβουλίου έχουν δείξει ότι η απουσία συμμετοχικών διαδικασιών στην ιεράρχηση προτεραιοτήτων, στον σχεδιασμό διαβάστε τη συνέχεια